Home
Nieuws items


In Memoriam Peter Lathouwers sr. PDF Print E-mail
Written by Teun   
Wednesday, 15 May 2019 09:56

Het was een ogenblik om stil van te worden toen de voorzitter van het Sint Antonius en Sint Sebastianus Gilde maandagavond op de gilde-app het plotseling overlijden van ouderling Peter Lathouwers mededeelde. Een mokerslag op de eerste plaats voor zijn vrouw en kinderen, maar ook voor het gilde, die een goede archivaris verliest. Direct na dit bericht volgden al de eerste condoleance-apps van de gildebroeders tot laat in de avond en op dinsdagmorgen vele andere. Broederschap leeft op in die momenten, dat een gildefamilie in droefheid gedompeld wordt. Hoe waar zijn de woorden van de toenmalige gildekoning Jo van Schalen in zijn gedicht waarin de woorden voorkomen “Maar toch is er vriendschap, gastvrijheid op aard. Hebt Gij (God) soms die deugden in het gilde bewaard”.


Peter Lathouwers werd op 22 januari 1977 tot nieuwe deken van het gilde gekozen en aan het versierde huis van zijn ouders geïnstalleerd. Hij werd niet geboren  als “ne gruune”, maar had toch al belangstelling voor het gilde dat o.a. het onderwerp was voor een les voor een schoolklas tijdens zijn opleiding als onderwijzer. In 1982 was hij coauteur van het boek “Dor hedde de skut”, dat voor velen nog altijd wordt geraadpleegd als er iets gevraagd werd of een artikel moest worden geschreven. Bijzonder was, dat Peter al in juli van dat jaar als lid van een gildedeputatie een bezoek bracht aan het Duitse dorpje Natzungen om na te gaan of een uitwisseling mogelijk was. Dat gebeurde ook en twee keer bracht het gilde een bezoek aan dit dorp.


Peter bleef actief gildebroeder tot in het jaar 1983 toen hij wegens drukke werkzaamheden als vrijwilliger bij andere verenigingen, tot de rangen van ouderling overging. Zijn belangstelling voor het gilde bleef echter bestaan. Toen er een vacature was als archivaris nam hij deze taak waar. Het gilde heeft sinds de zestiger jaren veel geschreven en verzameld, waardoor de periode van bloei vanaf die jaren altijd kan worden nagegaan. Vooral in de jongste jaren was hij daarmee druk. Het gilde kan er zijn voordeel mee doen. Daarnaast deed hij ook nasporingen in archieven, boeken en tijdschriften om te trachten de leemten in de geschiedenis te proberen in te vullen.


Peter trad niet zo op de voorgrond, maar als het nodig was, dan was hij er. Kortelings nam hij zitting in de commissie, die een ontwerp moet maken voor een nieuwe gildevlag. In 2017 vierde Peter zijn veertigjarig gildejubileum en bij die gelegenheid werd zijn levensloop als gildebroeder gememoreerd. Zoon en naamgenoot Peter jr. werd op de optrekdag van dat jaar tot nieuwe deken gekozen, een feit dat die jubileumdag extra glorie gaf.
Zijn leven eindigt abrupt. In zijn  gezin en bij ons en veel verenigingen ontstaat een lege plaats. Herinneringen komen in de plaats van mondelinge en schriftelijke contacten.

Nu zeggen gildebroeders en -zusters: Bedankt Peter. Rust zacht.
Het gilde neemt rouw aan en heeft alle activiteiten voor het komend weekeinde afgezegd.

Last Updated on Wednesday, 15 May 2019 12:27
 
HOGE FEESTDAGEN BIJ DE GRUUN SCHUT PDF Print E-mail
Written by Administrator   
Tuesday, 15 January 2019 09:03

De patroonsdag van Sint Antonius valt altijd op 17 januari en in diezelfde week wordt ook de optrekdag gevierd, met aansluitend op zondag 20 januari a.s. de feestdag van de tweede patroonheilige Sint Sebastianus. Als je belvaanavond er nog bijneemt zijn dat op vier achtereenvolgende dagen samenkomsten van de gildebroeders en -zusters.


Sint-Antoniusdag is bij de Gruun Schut de zgn. Mortelzondag, vroeger een “halve zondag” voor de Gemertenaren, want dan was het ook kermis in De Mortel. De gildebroeders waren er dan, maar ook andere inwoners kwamen kermis vieren. Nu is dat nog steeds het geval. Om 10 uur is de Hoogmis in de parochiekerk, waarnaar het gilde optrekt. Daarna vendelgroeten aan de priester en aan de twee eredekens. In café Het Anker komen allen samen voor de koffie met Antoniusbrood en een inleiding door Jan Geerts over de reis naar Santiago. Om half acht is er een kaartwedstrijd en dit jaar ook een dartwedstrijd, een nieuw element op deze dag. De muziek wordt verzorgd door het Mortels orkest “ten Blakke”.


De hoogste feestdag van het jaar is de optrekdag op zaterdag 19 januari, welke begint met een Gildemis om half tien in de Sint Jan met aansluitend vendelgroeten bij pastor Stefan Scheven en burgemeester Michiel van Veen. Het belooft een drukke dag te worden, want het voornaamste onderdeel is wel de keuze van een nieuwe deken, dit jaar afkomstig uit de Handelse kant van de parochiekerk. Slechts de betrokkene en zijn familie en de voorzitter en kapitein van het gilde kennen zijn naam, maar gissingen worden bij veel leden gemaakt. Deze wordt om 16.00 uur voor zijn woning geïnstalleerd en naar het gildehuis begeleid. De trommen kondigen de komst van het gilde aan en het zal halthouden, wanneer iemand de nieuwe deken en het gilde wil gelukwensen onder het aanbieden van een drankje, zoals al eeuwenlang gebruik is.


Na de algemene vergadering is het niet afgelopen maar volgt de huldiging van maar liefst zeven jubilarissen met samen 310 verenigingsjaren met als gemiddelde 44 lidmaatschapsjaren per lid. Het oudste lid, 96 jaar, Pieter Penninx viert zijn 75-jarig lidmaatschap. Dat is zeldzaam feit. Friedje van Zeeland was in 1921 75 jaar lid, maar dat feest werd uitgesteld, omdat hij kort daarna 100 jaar zou worden. Helaas stierf hij voor die feestdag. Pieter Penninx was tot voor kort altijd aanwezig op de hoogtijdagen, onlangs nog bij het koningschieten. Voor hem zal dat een grote feestdag worden.
De andere jubilarissen zijn: gildezuster Odilia Steeghs-v.d. Laar 50 jaar, Antoon Brouwers, Jan Donkers, Mw. .Jo Donkers-Huijbers en Mari v.d. Laar 40 jaar lid en tot slot Stefan van Zeeland 25jaar lid. Veel toespraken komen voor rekening van de voorzitter. Hij en de gildebroeders en -zusters kunnen daarna gesterkt worden met de “groene” erwtensoep en dan op weg gaan naar de nieuwe deken, die tussen 17.00 n 17.30 uur bij het gildehuis zal arriveren.


Na de maaltijd om 21.00 uur kan men de nieuwe deken en de jubilarissen feliciteren in gildehuis Brasserie de Keizer,
Zondag 20 januari, feestdag Sint Sebastianus, worden de overleden gildebroeders en -zusters  in de Hoogmis om 11.00 uur herdacht in de zogenaamde  “offermis”. Na de H, Mis wordt op het gildealtaar op twee schalen geofferd, zoals vroeger bij solemnele uitvaartdiensten gebruikelijk was., Met de traditionele koffiebuurt bij Dientje’s en de afsluitende nabespreking in het gildehuis zijn de hoogtijdagen voorbij.

Last Updated on Thursday, 17 January 2019 10:25
 
VERZUUKEN BIJ DE GRUUN SCHUT PDF Print E-mail
Written by Teun   
Tuesday, 15 January 2019 09:01

Vroeger, toen er weinig gebruik gemaakt van de postbezorging, slechts enkele mensen in het dorp telefoon hadden en nog niemand van mobiele telefoon gehoord had, was het gebruikelijk dat familieleden en vrienden persoonlijk werden uitgenodigd. In 2019 zouden wij dit gebruik erfgoed kunnen noemen. Komt het nu nog voor en wie doet het nog? Het antwoord luidt: het komt nog voor en bij de plaatselijke gilden is het een in
standgehouden gebruik om voor iedere optrek- annex teerdag de leden in Gemert persoonlijk uit te nodigen. Voor het Sint Antonius en Sint Sebastianus Gilde wordt dit “verzuuken”  en aanzeggen op zaterdag 12 januari weer in praktijk gebracht.


Dat gebeurt op twee manieren, t.w. bij de actieve gildebroeders- en zusters en ouderlingen – vroegere actieven - wordt deze dag door de tamboers met de trom aangezegd. Dit laatste echter alleen in een deel van de gemeente. Dit jaar is dat de wijk Handel, het gedeelte van Gemert  aan de kerkzijde van de Beekse Rips, de grens tussen die twee delen. In heel Gemert, inclusief de kerkdorpen worden alle leden nog afzonderlijk uitgenodigd voor deze dagen. Tot in de zestiger jaren gebeurde dit op de dag voor de optrekdag. Nu deze niet meer op de dinsdag volgende op Sint-Antoniusdag wordt gehouden, maar op de zaterdag voor de optrekdag, wordt aangezegd en uitgenodigd tenminste als er tussen de Antoniusdag en de optrekdag nog minstens één dag ligt. Want die vrijdag is het de betaaldag van het gilde. Ieder lid moet vrij van schuld aan het gilde die optrekdag kunnen vieren. Deze vrijdag wordt belvaan genoemd, naar het vaantje = streepje dat op een stok in het gildehuis werd gezet.

In de tegenwoordige tijd heeft het gilde zich moeten aanpassen aan de gewijzigde leefomstandigheden, zoals ook de gildebroeders niet meer uitsluitend een agrarisch beroep hebben en zich gemakkelijker vrij konden maken.
De tamboers zijn op deze “verzuukdag” het eerste aan de beurt om bij de gildebroeders langs te gaan. Dat wordt voor hen een lange dag, ondanks dat de uitbreiding van het ledental twee groepen tamboers de wijk verdelen. Begonnen wordt met een stevig ontbijt om de drankjes welke overdag worden gedronken goed worden verdragen. Meestal is er een vast adres, waar zij de middagmaaltijd en ’s avonds komt men weer samen voor de slotmaaltijd.
De verzuukers hebben in de compriessie – altijd op Driekoningendag – geloot voor de te bezoeken wijk, welke door twee gildebroeders wordt bezocht. Zij nodigen namens het gilde uit voor de feesten, welke voor de deur staan, en overhandigen het schriftelijke jaarverslag, de laatste jaren zijn dat maar liefst twee boekjes. Zij innen de vrijwillige bijdrage aan het gilde – dat is de contributie – noteren het aantal gebruikers van de gildemaaltijd. Zij vervullen de taak van de individuele gildebroeders. Afgesproken is, dat zij na 22.00 uur niet meer mogen aanbellen, ook al niet omdat om half elf in het gildehuis de evaluatie van de dag plaats vindt.
Vroeger werd bij bezochte familie een citroenbrandewijn gedronken en ofschoon dat ook nu nog wel gebeurt, is meer en meer gewoonte om de groene schutslikeur te schenken

Last Updated on Tuesday, 15 January 2019 09:02
 
KONINGSCHIETEN GRUUN SCHUT WERPT SCHADUW VOORUIT PDF Print E-mail
Written by Teun   
Monday, 04 June 2018 13:05


In het oudste document (1699), dat bij het gilde bekend is, staat het koningschieten al vermeld met de woorden: “Zullen die Schut-Broeders alle ar op eenen zekeren dag eenen Vogel vermogen te schieten om te hebben eenen vrijen koning.” Het volgende artikel bepaalt, dat de broeders met hun “roeren”(geweren) naar het gildehuis moeten komen om vandaar in goede orde naar de vogel te marcheren. En als de vogel geschoten is zullen de dekens  de zilveren krans aan de hals van de koning hangen om daarna ordentelijk naar de herberg te marcheren.

Geschiedenis van het gilde

Omdat de “Karte”(statuten) van het gilde bij het aantreden van een nieuwe Landcommandeur van Alden Biesen, waartoe Gemert hoorde, vernieuwd moest worden, stamt het koningschieten al van voor die tijd. De huidige koningsvogel. Deze  is in het jaar 1657 geschonken door de toenmalige koning Geraert van den Wijnboom. Het bewijst dat er toen al koning werd geschoten, ofschoon Gemert toen nog bezet was door de Staatse troepen en de katholieke godsdienst verboden was.  Of er in vroegere jaren om de koningstitel werd geschoten is niet bekend, is niet af te leiden uit documenten of koningsschilden. Documenten, schilden, enz. van vóór 1649, bewaard in de “dorpscomme” welke op het oksaal van de Sint-Janskerk stond, zijn verloren gegaan, toen de Republiek van de Zeven Provinciën enkele jaren de heerschappij over Gemert had. Een van de weinige bronnen uit die tijd zijn de pouillé’s van het bisdom Luik, waarin de inkomsten van de parochies werden vermeld. In het jaar 1510 toen de lijst over de periode 1485 tot 1510 verscheen, staat dat er inkomsten zijn van de opbrengsten van het Sint Antoniusaltaar in de kerk, dat aan het gilde toebehoorde.  De lijst werd elke 25 jaar opgemaakt, in dit geval vanaf 1485 tot 1510. Dan mag worden aangenomen dat het gilde in die tijd al bestond. Als 1485 wordt aangehouden is het niet denkbeeldig dat het gilde toen al enige tijd bestond, misschien al in 1455. toen de parochiekerk werd uitgebreid met een middenbeuk en twee zijbeuken, waardoor er plaats kwam voor zijaltaren.


Koningschieten
Het gilde – de Gruun Schut - met als patroonheiligen Sint Antonius, vooral door de veeboeren veelvuldig aangeroepen tegen veeziekten, en op Sint Sebastianus, dat kan duiden op verdedigende taken en  op bescherming van de Gemertse mensen,  heeft niet altijd het jaarlijkse koningschieten gepraktiseerd, heeft dus een minder rijke traditie van het koningschieten, zoals wel het geval is voor verschillende andere gildeactiviteiten in de loop van de eeuwen, die wel  trouw werden gevolgd. Op bladzijde 189 van het boek “Dôr hedde de skut” van de auteurs Peter van den Elsen en Peter Lathouwers, is  een lijst van koningen sinds 1657 opgenomen, welke is afgeleid van de zilveren schilden, welke er in het jaar 1810 in het bezit van het gilde waren. Van veel jaren de koningen niet bekend, want in de lijst komen veel hiaten voor. De eerstvolgende koning was Henricus van den Elsen in 1729. Hij schonk naast een schild  in 1764  ook een gildetrom met de afbeelding van de tweede patroonheilige van het gilde, de H.Sebastianus.

In jongere tijden – negentiende en twintigste eeuw - werd de gildekoning door de broeders benoemd. Hij vervulde die functie gedurende een aantal jaren, afhankelijk van hoe lang hij ongehuwd bleef. In 1948 werd voor het eerst weer koning geschoten tijdens het door het gilde georganiseerde zogenaamde federatiefeest, gehouden op de plaats van nu Den Elding. In 1950 werd weer geschoten, maar daarna was er opnieuw een hiaat tot 1964. Vanaf dat jaar wordt er regelmatig in de even jaren geschoten. Dat gebeurde op kermismaandag, eerst in de maand oktober, daarna in de maand juli,  op de schutsbomen bij Café Koks. Het optrekken naar Koks op een afstand van 3 km. en duurde een uur Na het verplaatsen van de kermis naar de derde zondag in september, dus buiten de zomertijd met minder bezoekers als gevolg, is door de beide gilden besloten om niet meer op de maandag te schieten, maar op de eerste kermisdag, dat is de zondag. Toen dat geen effect sorteerde wordt nu op de zondag van de vroegere kermis in juli, geschoten. Het programma van die zondag is overvol en blijft er té weinig tijd voor de verschillende activiteiten.
Vorig jaar, bij de viering van 100 jaar gildehuis De Keizer, werd voor het eerst op het Ridderplein geschoten om de de titel “Keizers keizer”. Dat is goed bevallen en is de aanleiding om op de derde zondag in juli van dit jaar het koningschieten op dit plein in het hart van Gemert te houden. Op deze wijze komt er meer tijd voor ieder onderdeel van de dag en kansen voor een avondprogramma. De evenementen- en schietvergunning zijn toegezegd. Nu kan het gilde de organisatie verder uitwerken.
Een belangrijk punt voor het gilde voor deze wijziging van locatie is ook, dat de inwoners meer betrokken kunnen worden bij dit gebeuren, want het gilde moet toch in de gemeenschap staan.
Als meer bekend is over het programma volgen nadere berichten.

 
Optrekdag 2018 PDF Print E-mail
Written by Administrator   
Monday, 22 January 2018 12:31

LUUK VAN DEN ELSEN NIEUWE DEKEN VAN DE GRUUN SCHUT!

 

Er was veel nieuw op de optrekdag van het Sint Antonius en Sint Sebastianus Gilde afgelopen zaterdag.

Zo waren er de groen-witte gilde-banieren aan de vlaggenmasten voor het gemeentehuis, de groene zijden stropdas van de burgemeester, nieuwe deken Luuk van den Elsen, de nieuwe kapitein Willy Tielemans, het nieuwe bestuurslid Marco Opheij, de benoeming van een nieuw lid van verdienste en twee nieuwe leden en tot slot twee onderscheidingen voor 50 jaar trouw lidmaatschap voor Nico Krol en Wim van de Weijer.
Deken Luuk


Nieuwe deken
De dag begon met het laatste kapiteinsontbijt bij Frans van Dijk met een afscheidslied. Om half tien vond de gildemis in de Sint Janskerk plaats met een nieuw liturgieboekje en de vendelgroeten voor de pastor en de burgemeester. Zeven jubilarissen ontvingen een vendelgroet. Het hoofdthema van de opvolgende besloten vergadering was de keuze van de deken 2018 Luuk van den Elzen, telg uit een eeuwenlang groen geslacht, die met grote meerderheid van stemmen werd gekozen.
 

Luuk deken

Frans van Dijk lid van verdienste
Frans van Dijk werd wegens zijn tienjarig kapiteinschap unaniem tot lid van verdienste benoemd. Hij was de opvolger van Harrie van den Elsen, die al vijftien jaar daarvoor het gilde commandeerde en een jaar het kapiteinschap vervulde na het overlijden van zijn voorganger. Op de huldiging van de jubilarissen wordt nog teruggekomen.

Ceremonie
Onder een miezerige regen werd in de namiddag opgetrokken naar de woning van de nieuwe deken aan de Kromstaat. Daar was al van verre de versiering van de buurt te zien. Luuk van den Elzen (27) heeft het gilde wel met de paplepel binnengekregen. De installatie trok veel bekijks van buurtschap en familieleden. Regerende en de afgaande deken verrichtten het ceremonieel namens het gilde. De jongedames Mare van der Wijst en Eline van Thiel waren uitverkoren om deze af te ronden door de gildehoed op te zetten en de Goudse pijp te overhandigen en daarin de brand te steken. Welgemoed begon het gilde aan de tocht naar het gildehuis met onderweg achttien haltes, waar felicitaties en traktaties werden aangeboden. De afsluitende gildeavond werd een succes, dank zij ook de vele jongeren.

 

ZEVEN JUBILARISSEN BIJ DE GRUUN SCHUT
Er waren zaterdag 19 januari jl. tijdens de optrekdag van het Sint Antonius en Sint  Sebastianus Gilde zeven jubilarissen te huldigen. Samen hadden zij er 290 gildejaren op  zitten. Daar is echt wel iets over te zeggen. Het is jammer dat dit niet gold voor de 60-jarige  jubilaris Antoon van de Laar. Want van vóór 1966 zijn geen schriftelijke stukken  beschikbaar.
Anton van de Laar  werd in 1958 als 27-jarige jongeling tot nieuwe deken gekozen toen hij nog bij zijn ouders op Tereijken woonde. Hij is van de stam van “Jupke van de Laar”. Hij bleef drie jaar gildebroeder en werd daarna ouderling van het gilde.

Wim van de Weijer werd de nieuwe deken van 1968. Bijzonderheid is, dat hij alle vijftig jaren actief gildebroeder was, Hij was vendelier, vaandrig, zilverdrager en tot nu nog steeds piekendrager.  Hij werd net alleen door de gildevoorzitter gehuldigd, maar ook door de Voorzitter van de Kring Peelland, Henk de Hair, die met zijn secretaris Frans van der Burgt, de openbare huldiging van de jubilarissen bezocht. De trouw van Wim met zijn gilde werd door de kring geëerd met de uitreiking van de 50-jaren onderscheidng van de kring.

Nico Krol  kon zichzelf niet huldigen, maar dit werd nog verricht door de in deze vergadering afgetreden vicevoorzitter Fons van Katwijk. Nico Krol werd door zijn oom, Antoon Jaspers, bij het gilde gehaald toen er behoefte als aan een standaardrijder. Hij was daarna nog drie perioden bij het gilde betrokken, was enkele jaren zilverdrager en zelfs dertien jaren vaandrig. In 1986 schoot hij zich tot koning, evenals in 2014. Vanaf 2013 is hij voorzitter. Hij was lid en voorzitter van de standaardisatieorgaan van Kring Deelland. Ook voor hem was er de onderscheiding, 50 jaren lid.

Toon en Mari van Lijssel  van wie eerstgenoemde van 1975 tot 1978 standaardrijder was tot hij in 1978 tot nieuwe deken werd gekozen. Na de driejarige periode als zodanig, werd hij tot 1982 piekendrager. Zijn broer Mari volgde hem in 1978 als standaardrijder op en bleef dat tot 1986.

Ben Maas werd op 5 juni 1992 gevraagd als tamboer en moest al op 13 juni als zodanig optreden op een buitengewoon kringgildefeest in Driebergen. Hij was een enthousiast leider van de groep tamboers, die nu zeven leden telt. In 2005-2013 was hij voorzitter en vanaf die tijd gildemeester. Hu is een uitgegroeid tot dé reisleider van het gilde. Een zilveren speld was de beloning voor zijn zilveren jubileum..

Maarten van Schalen was de nieuwe deken van 1993. Ondanks zijn handicap bleef hij actief als zilverdrager tot 2008. Met zijn vader richtte hij tentoonstellingen op gildefeesten in en maakte met hem een videofilm van één jaar gildeactiviteiten. Ook Maarten werd met een zilveren spel geëerd.
290 gildejaren, jaren van toenemende ledenaantallen en activiteiten. Jubilarissen vereerden het gilde met geschenken, zoals drie gildebanieren, paardentuig, hartjespiek voor gildemeesters en giften. Met vele familieleden werd en de jubilea tijdens de vond gevierd in het gildehuis.

Last Updated on Tuesday, 27 February 2018 19:06
 
« StartPrev12345678910NextEnd »

Page 1 of 19

Inloggen




Powered by Joomla! and Installed by Installatron. Designed by: celebrity search cheap dedicated servers Valid XHTML and CSS.