Home *Nieuws*
Nieuws items


Optrekdag 2014 PDF Print E-mail
Written by Teun   
Monday, 27 January 2014 17:23

Links in het menu onder het kopje Optrekdag is het verslag te vinden over deze drukke dag van het gilde.

 
Sint-Antoniusviering is in Gemert “Mortelzondag” PDF Print E-mail
Written by Lau   
Monday, 20 January 2014 16:09

Dat de feestdag van Sint Antonius Abt op 17 januari valt is iedereen bekend, zeker bij de ruim 20 gilden met hem als patroon, waaronder zes in Peelland. Ieder gilde heeft een eigen viering van die dag. In Gemert gebeurt dat nog altijd op de dag zelf, tot 1976 informeel en sindsdien officieel.

Dat gebeurt in het kerkdorp De Mortel, waar de parochie aan hem toegewijd is. Voorheen was er zelfs een winterkermis en misschien is het daarom dat de Gemertenaren Sint-Antoniusdag “Mortelzondag” noemen.

In vol ornaat trekt het gilde op naar de kerk, haalt de priester af aan de sacristie en gaat trommend en vendelend de kerk binnen. In het groene gildekazuivel gaat nog steeds een pastor voor en gebruikt de liturgie van het gilde, met lezingen door de dekens en voorbeden door de koning. Na de vendelgroet aan de pastor vond dit jaar de vendelgroet aan de eretekenen in De Mortel plaats mede om het volle optrekprogramma te ontlasten. Samen met de kerkgangers drinkt men daarna koffie met Sint-Antoniusbrood en luistert naar een troubadour.

Bijzonder was, dat de bekende Antoniusvorser, Dolf Hartsuiker, de viering bijwoonde en hierdoor een dimensie aan zijn verhalen kon toevoegen.

 
NIEUWE DEKEN VAN DE GRUUN SCHUT GEVONDEN? PDF Print E-mail
Written by Lau   
Saturday, 18 January 2014 09:09

Is er met succes “gebuurt” vragen veel “groenen” – leden van het Sint Antonius en Sint Sebastianus Gilde - zich in deze dagen af. Voorzitter en kapitein waren al enige tijd zoekende. Dat  zal tot een kandidatenlijst van drie personen moeten leiden. Kiesgerechtigden kunnen uit de namen op het stembord een keuze  maken. Dat geschiedt op zaterdag 25 januari a.s., de datum van de optrekdag. Dat zoeken wordt ieder jaar moeilijker, want het aantal kinderen neemt af en bij menige familie worden alleen meisjes geboren. Maar,  tot op heden is het altijd gelukt, vanaf de vroegste dag .

Optrekdag
De optrekdag vraagt om een intensieve voorbereiding. Steeds vroeger moeten regelingen getroffen worden, zodat het al jaren geldende programma mogelijk wordt. Traditioneel is het aanzeggen van die dag door de tamboers bij een groter aantal gildebroeders en ouderlingen en het uitnodigen van alle leden in Gemert. De feestdag van Sint Antonius is op 17 januari gevierd, de belvaan is gepland, zodat iedere broeder en zuster zonder schulden kan deelnemen aan de belangrijkste verenigingsdag van het jaar.
Het staat voorgeschreven in de oude Karte “In den eersten zal die voorz. Schutterij tot noodzakelijke dienst hebben twee dekenen daar van den eenen zal dienen en bekleden het Dekens ampt van een jaar en het zelve een jaar bij hem voldient zijnde zal alsdan dezelfde Deken daar en boven als noch den tijd van een jaar blijven dienen en dat nochtans met assistentie van een anderen nieuwe Deken”.
De procedure is ieder jaar hetzelfde, maar telkens opnieuw wordt met de meeste belangstelling gekeken naar dat bord met de namen van de kandidaten. Zoveel weken tevoren zijn al gissingen gedaan wie dit jaar in de wijk De Mortel, voor deken in aanmerking komt. Het gezin en de familie van de daar wonende gildebroeders zijn al nagegaan op kandidaten en men weet te vertellen, dat die of die zal het zeker niet doen. Daarom is het tonen van het stembord de verlossing van alle gissingen.
Dan mag de afgaande deken, dat is de deken 2012 als eerste openlijk zijn stem uitbrengen en komen daarna kapitein en koningspaar gevolgd en verder alle gildebroeders en ouderlingen (zij die gildebroeder geweest zijn).
En volgens de Karte zal dat allemaal plaats hebben nadat men “ten behoorlijken ure gezamenlijk modest naar de kerk”  is gegaan, daar ter ere van Sint Antonius minstens een oortstuiver heeft geofferd – nu ca. € 1,66 - en de kerkelijke en burgerlijke overheid opnieuw trouw heeft beloofd.
De gildebroeders hebben een  zwaar programma die dag. Kijk maar eens:
7.30 uur Ontbijt ten huize van de kapitein.
9.15 uur Optrekken naar de gildemis, met aansluitend vendelgroeten aan de pastor en de
burgemeester. Die laatste groet kan geschieden dit jaar zonder het verkeer om te leiden, het nieuwe   
plein geeft meer dan voldoende ruimte, ook voor toeschouwers.
11.30 uur Vendelgroet aan de vier jubilarissen van het gilde, t.w. René de Koning (25 jr.), Harrie van den Elsen (40
jr.), Jan Penninx (60 jr.), Pieter Penninx (70 jr), dat zijn maar liefst 195 lidmaatschapsjaren. Er is sprake
van echte trouw.
12.00 uur Besloten vergadering, waarin de keuze van de nieuwe deken plaats heeft.
14.15 uur Vertrek naar het woonhuis van de nieuwe deken.
15.30 uur Installatie, waarna optrekken naar het gildehuis met het aanvaarden van de felicitaties van de
aanwonenden van de route met de binnenkomst via het Binderseind.
17.30 uur Vendelgroet aan de hospes voor het gildehuis.
19.00 uur Maaltijd en aansluitend gildeavond .
21.00 uur Receptie aan nieuwe deken, jubilarissen en gildeoverheid.


Als de gildebroeders dan in de kleine uurtjes het gildehuis verlaten en nog een bezoek hebben gebracht aan het huis van de nieuwe deken, volgt na die korte nacht nog de herdenking van de alle overledenen van het gilde, in het bijzonder die van het afgelopen jaar Antoon van den Berk en Leo van der Heijden.
Na de koffie van de uitbater van Hotel de Kroon en de soep van de hospes na het opruimen van de gildeattributen kunnen de broeders – maar ook de zusters– uitrusten van de inspanningen. Dan is de nieuwe deken ook ingewijd in veel rituelen van het gilde, de Gruun Schut van Gemert.

Last Updated on Saturday, 18 January 2014 12:27
 
VERZUUKEN IS LEUK PDF Print E-mail
Written by Lau   
Monday, 13 January 2014 13:33

Ieder gilde heeft zijn eigen gebruiken. Ze zijn meestal overgeleverd uit de vroegere jaren van het bestaan. Bij het ene gilde worden koning en hoofdman of het vaandel door het hele gilde aan huis afgehaald, al dan niet onder aanbieding van een drankje. Bij de Duitse schutterijen is dat bijna altijd het geval. Bij het Sint Antonius en Sint Sebastianus Gilde is dat niet het geval. Hier komt men in het gildehuis samen, waar ook de attributen bewaard worden. Van daaruit trekt men op.


NIEUWE DEKEN

In de laatste tijd wordt veel  gesproken over het aantrekken van jongere leden. Daarover wordt  een programma aangeboden, lesbrieven ontwikkeld, voorlichting gegeven. Het systeem, dat bij de Gemertse gilden gebruikt wordt ziet men bijna nergens. Nieuwe leden melden zich spontaan aan, al dan niet daartoe aangespoord door familieleden, die al bij het gilde betrokken zijn, vrienden, e.d. Hoe ziet dat Gemertse systeem er dan uit. Van oudsher wordt tijdens een besloten vergadering op de optrekdag een nieuwe deken gekozen ter voldoening aan het bepaalde in de “Karte of Regels van den wijd vermaarden en zeer doorluchtige Gilde van den H.Antonius en den kloekmoedigen Martelaar en Rider Sebastianus binen Gemert”. Het eerste artikel van deze Karte luidt ”In den eersten zal die voorz.Schutterij tot noodzakelijke dienst heben twee DEKENEN daar van den eenen zal dienen en bekleeden het DEKENSAMPT voor de tijd van een jaar en het zelve een  jaar bij hem voldient zijnde zal alsdan dezelfde DEKEN als noch een tijd van een jaar blijven dienen en dat nochtans met assietentie van eenen anderen nieuwe DEKEN”.

En voor zoveel dat valt na te gaan uit nog beschikbare geschriften is de keuze vanaf 1809 ook jaarlijks gebeurd. Van voor die tijd zijn maar enkele jaartallen bekend. De oudste aantekening is de keuze van ene Gerardus Jonckers in 1726.

De keuze van een nieuwe deken wordt voorbereid door de kapitein en de voorzitter, die allereerst de jeugdige zonen van gildebroeders, ouderlingen, ondersteunende leden of andere aan gildebroeders verwante familieledenIn beeld brengen om in de genoemde volgorde te gaan “buurten”, dat is nagaan of er bij de jongeman belangstelling voor het gilde bestaat. Is dat het geval, dan komt deze op het stembord als eerste te staan en kan openlijk gestemd worden.

De keuze is nog steeds belangrijk voor de betrokkene, de familie en ook de buurt. Deze laatste heeft de taak om het huis van de nieuwe deken te versieren en jonge meisjes aan te zoeken, die de laatste twee handelingen van de installatie verrichten.

AANZEGGEN EN VERZUUKEN

Voor de optrekdag hebben de gildebroeders en ouderlingen in een van twee wijken, waarin Gemert is verdeeld, al bezoek gehad van minstens twee tamboers, die de optrekdag komen aanzeggen.

De trommen kondigen hun komst aan en dat wordt gedaan tot zij de voordeur gepasseerd zijn. Uit verhalen van vroeger blijkt, dat dit aanzeggen een tijdrovende bezigheid was, want men kwam wel eens in de nacht bij een gildebroeder trommen.Het bezoek gaat meestal vergezeld van het aanbieden van één of twee borreltjes citroenbrandewijn. De trommen kondigen hun komst aan en dat wordt gedaan tot zij de voordeur gepasseerd zijn. Uit verhalen van vroeger blijkt, dat dit aanzeggen een tijdrovende bezigheid was, want men kwam wel eens in de nacht bij een gildebroeder trommen.

Het bezoek gaat meestal vergezeld van het aanbieden van één of twee borreltjes citroenbrandewijn.Tegenwoordig kan dat ook de “Groene Schut Likeur” zijn, speciaal voor het gilde samengesteld.Maar of dit aanzeggen al niet genoeg is wordt ieder schutslid in Gemert nog door twee gildeleden uitgenodigd om de Antoniusdag –in Gemert nog steeds Mortelzondag genoemd, want daar werd een winterkermis gehouden – en de optrekdag en de –vroeger twee teeravonden – te bezoeken. Ook dat is een tijdrovende bezigheid.

Dat aanzeggen en verzuuken had op zaterdag 11 januari jl. plaats. Één gildezuster en negentien gildebroeders waren hiervoor nodig. Per groep van twee moesten 17 tot 20 adressen worden bezocht, moest er gebuurt worden over de familie, het bedrijf, het werk en natuurlijk over de nieuw te kiezen deken. Dit levert niet meer dan veronderstellingen op, want de beide gildebroeders zijn getraind in het geheim houden hiervan. Hoogstens legen zij een spoor in een tegengesteld richting, zoals de afstand van woonhuis naar gildehuis is groot, hij heeft een fors postuur of de eeuwige dooddoener: hij is van het mannelijk geslacht, woont in Gemert en is ongetrouwd.

Als de verzuukers om 10 of 11 uur beginnen wil men na het gebruiken van een aantal “aperitieven” wel wat eten gebruiken. Dat zijn vaste adressen, waar men altijd terecht kan. Gesterkt door de maaltijd kan men weer verder gaan tot het avondeten. De tussendoortjes doen ook nog altijd goed. Zo rond de klok van elven komt men dan in het gildehuis bijeen om de ervaringen van de dag te vertellen, de opgedane nieuwtjes te vertellen. Dan is de taak van de verzuukers voor die dag voorbij. Men is dan per fiets toch ongeveer 14 uur onderweg geweest. Een vreemde, maar ook een heel interessante dag.
Rest dan nog de afrekening van de geïnde maaltijdvergoeding, contributie, abonnement op het kwartaal De Gildetrom op te maken, om de gelden op de belvaanavond  - vooravond van de optrekdag – te voldoen, want deze laatste moet men zonder schuld aan het gilde kunnen beginnen.

Last Updated on Monday, 13 January 2014 15:09
 
KAPELLEKES WANDELTOCHT IN GRIEBELGRAUW PDF Print E-mail
Written by Lau   
Monday, 30 December 2013 21:30

Zo luidde de titel van de eerste wandeltocht langs de Gemertse kapellekes en de Sint-Janskerk op de
zondag tussen kerst en Nieuwjaar, georganiseerd door de Z.L.T.O-Dorpscommissie Gemert-Handel, met
als partners het Boerenbondsmuseum en de beide Gemertse gilden. Het werd een groot succes, want
rond de drieduizend mensen wandelden mee en rustten bij de verschillende kapellen, waar een verhaal
verteld werd of muziek werd gemaakt. De kapel van het gilde was een van de haltes waar rust gehouden
kon worden en de inwendige mens worden versterkt om de rest van 5 of 8 km lange tocht te voltooien.
Er was voor de broeders veel werk te doen op zondagmorgen 29 december om alles in gereedheid te brengen
voor de ontvangst van de deelnemers aan de tocht. Er moest een tent gebouwd worden, stoelen, tafels , kachel,
komforen op gas, vuurkorven, hout en tenslotte etenswaren en dranken aangesleept en geplaatst worden.
Elektriciteit voor de verlichting moest er ook zijn, want er was niet alleen griebelgrauw – schemer – maar zelfs
donkerte toen de eerste bezoekers zich meldden. Naast dit alles moest er toch ook een duidelijk teken zijn van
het gilde en daarom was niet alleen de kapel open, brandde daar de verlichting, lagen er kaarten en folders en de
groene vlaggen met het Bourgondische kruis hingen aan de kapel en in de bijgeplaatste tent, waar bezoekers de
inwendige mens konden versterken of zo maar even konden uitrusten. Jammer was, dat de buitenverlichting van
de kapel niet brandde.


Er is door de gildebroeders hard gewerkt om een goede sfeer te scheppen met het brandende hout in de korven
en de vele lichtjes in en buiten de kapel alles ter ere van Sint Antonius, toch de patroon van de varkensboeren,
slagers, mandenmakers en niet te vergeten tegen de pest. Tussen haakjes: “er moet nog steeds worden
uitgezocht of er een verband bestaat tussen de Sint-Antoniuskapel en het nabij – aan de Boekelse kant van de
Deelschen boom - gelegen kamp voor pestlijders”.
De broeders en zusters van het gilde zullen voldoening voor hun zondagsarbeid gevonden hebben in het drukke
bezoek dat aan “hun” kapel werd gebracht. De voorraden gesponsorde broodjes, worst, dranken, e.d. – waarvoor
hartelijke dank - waren niet voldoende voor het grote aantal bezoekers. Alles raakte al gauw op. De grote
verdienste van ieders kapel bezoek is dan wel geweest, dat aan de Stichting Kerstpakketten Gemert een flink
bedrag dat samen met de collecteopbrengst in de gildemis op de optrekdag kan worden afgedragen om mensen
die het minder goed vergaat in deze dagen, waarin de grote meerderheid van de bevolking gezellige dagen
doorbrengt met heerlijk eten en drinken, toch te laten voelen, dat het gilde met hen meeleeft.
De taak van gildebroeders en zusters is toch om voor elkaar op te komen. Welnu, dan is hiermee voor een deel
aan de broederschap voldaan.

Last Updated on Tuesday, 31 December 2013 11:19
 
« StartPrev12345678910NextEnd »

Page 10 of 18

Inloggen




Powered by Joomla! and Installed by Installatron. Designed by: celebrity search cheap dedicated servers Valid XHTML and CSS.